Er zijn al veel voorspellingen gedaan over 2009. Daarbij wordt vaak de vergelijking getrokken met 2003. Na de slechte jaren na de uiteenspatting van de internet-bubble volgden toen enkele jaren van flink herstel.

Beleggers trekken graag parallellen met het verleden, dus concluderen ze dat het herstel nu op dezelfde manier zal gaan als in 2003.

Daarbij maken ze echter twee fouten. Ten eerste moet er een reden zijn waarom de beurzen weer zouden gaan aantrekken. Dat gebeurt namelijk niet zomaar. Beurzen gaan alleen stijgen als de meerderheid van de beleggers vindt dat het ergste achter de rug is.

Ten tweede verwarren beleggers een verbetering van de economie met een stijging van de beurs. De meeste economen voorspellen recessie in 2009 en vanaf 2010 pas een verbetering van de economie. Beurzen lopen echter minimaal een halfjaar vooruit op de economie. Indien aan de voorwaarde is voldaan dat een meerderheid van de beleggers vindt dat de ergste problemen achter de rug zijn, kan de beurs al in de eerste helft van 2009 gaan stijgen.

Belangrijkste vraag is dus: liggen de economische problemen achter ons?

Er zijn enkele grote bedreigingen van de economische stabiliteit die moeten verdwijnen om beleggers het gevoel te geven dat het ergste achter de rug is. Ik som ze op.

Zullen nog meer banken failliet gaan?

Steeds meer analisten zien het faillissement van Lehman Brothers op 15 september als de voornaamste oorzaak van de problemen. Door de val van Lehman Brothers verdween het vertrouwen van banken in elkaar definitief en ging de kredietverstrekking aan elkaar en aan de consument op slot. Uit onderzoek blijkt dat in 2008 in de VS 53% minder aan leningen is verstrekt dan in 2007. Veel financiële instellingen kwamen in september en oktober in de problemen. In Nederland werd Fortis het grootste slachtoffer. Maar ook ING kwam in de problemen. In de VS werd verzekeraar AIG gered, fuseerden grote banken met elkaar en transformeerden zakenbanken zoals Morgan Stanley en Goldman Sachs tot gewone banken, waardoor ze in aanmerking kwamen voor steun van de overheid.

Sinds november is het zeer stil rond de banken. Geen verhalen meer van banken die op omvallen staan, geen geruchten meer, alleen nog de melding dat ze nog steeds te weinig uitlenen.

Door steun van de overheid lijkt het risico op meer faillissementen kleiner te zijn geworden. Bovendien maakt slecht nieuws over banken niet zoveel indruk meer. In december maakten Goldman Sachs voor het eerst uit zijn bestaan een kwartaalverlies bekend. Het verloor $2,29 miljard in het vierde kwartaal door afschrijvingen op de beleggingsportefeuille. Het aandeel Goldman Sachs steeg die dag echter 5,3%. Goldman Sachs sloot dit jaar op de hoogste stand sinds begin november.

Dat grote Amerikaanse banken nog serieus in de problemen komen lijkt steeds kleiner te worden. Door de steun van de overheid, geldinjecties, bezuinigingen, lijkt de bankensector te stabiliseren. Binnen niet al te lange tijd zal dan ook de kredietverstrekking weer op gang komen.

Gaat het beter op de Amerikaanse huizenmarkt?

Ook een heel belangrijke vraag is of de Amerikaanse huizenmarkt al aan het stabiliseren is. Als het aantal huisuitzettingen blijft toenemen, zullen huizenprijzen blijven dalen en zullen meer huizenbezitters in de problemen komen. Helaas is de situatie nog niet sterk verbeterd. Prijzen van bestaande huizen blijven dalen. In november was de gemiddelde prijs van een huis in de VS 13,2% lager dan een jaar geleden. De prijs bedroeg $181.300, tegenover $208.800 een jaar geleden. Echter, in 2007 was de prijs ook al flink gedaald. In 2006 werd nog $220.000 betaald.

Dat zo weinig vooruitgang is geboekt ligt vooral aan de benadering van het probleem door Minister Paulson. Hij hanteert de Republikeinse visie dat iedereen verantwoordelijk is voor zijn eigen handelen. De huizenproblemen zijn dus ook een probleem van de huiseigenaren, en die moeten ze zelf oplossen. Dat is jammer want de problemen van de huiseigenaren liggen aan de basis van de hele kredietcrisis. Daarom zal de kredietcrisis alleen kunnen worden opgelost als de situatie op de huizenmarkt verbetert.

Sinds november is de huizenmarkt echter aan het verbeteren. Toen maakte de Fed bekend om voor $600 miljard aan vastgoedgerelateerde obligaties te kopen van Fannie Mae en Freddie Mac, twee hypotheekbanken die al onder staatstoezicht zijn geplaatst. Daardoor beschikten beide bedrijven weer over voldoende middelen om hypotheken af te sluiten. Het had een sterk effect of de hypotheekrente. De rente voor een 30-jaar vaste hypotheek daalde van ruim 6% naar 5%.

Een ander positief punt is de komst van de regering Obama. Daardoor zullen plannen om huiseigenaren te helpen, die nu afketsen door de opstelling van minister Paulson, in de nieuwe regering van Barack Obama wél kans van slagen zullen hebben. Dat kan de situatie op de huizenmarkt sterk verbeteren.

Komt er een diepe recessie?

Veel landen zitten al in een recessie, maar de VS nog steeds niet. Toch twijfelt niemand er aan dat een negatieve economische groei in het vierde kwartaal zal optreden.

Een recessie is dus onvermijdelijk. Maar gelukkig worden over de gehele wereld stimuleringsplannen bekend gemaakt om de recessie te bestrijden. Ook in de VS heeft Barack Obama al plannen klaarliggen om $850 miljard te investeren in de economie. Hij wil die al in januari 2009 door de Senaat en het Huis van Afgevaardigden loodsen om zo snel mogelijk de economie stimuleren. De kans op een diepe recessie wordt zo aanzienlijk kleiner.

Stijgende koersen in 2009

De grootste bedreigingen van de economie lijken in 2009 te verdwijnen.

Als banken herstellen, als de huizenmarkt stabiliseert en als de plannen van Obama aanslaan, dan kan het beleggersentiment weer net zo snel verbeteren als het in oktober verslechterde. Voor de periode tot de zomer kan de beurs dan flink herstellen.

Kijk op Easyinvest.nl voor meer informatie over de niveaus van herstel.