Hoewel de Russen hadden toegezegd hun troepen uit Georgië te zullen terugtrekken is daar volgens westerse verslaggevers ter plaatse nog weinig van te merken. Het wapengekletter op de Kaukasus heeft de Russische beurs echter niet veel goeds gebracht. De RTS-index in Moskou zakte deze week naar een nieuw dieptepunt van 1685 punten. En dat terwijl deze index tot voor kort – mede vanwege zijn zware oliegevoeligheid – nog fier uitstak boven andere niet-westerse aandelenbeurzen.
Beleggingsfondsen in Russische aandelen zagen de afgelopen weken onttrekkingen ter grootte van meer dan 370 miljoen dollar. Maar zelfs wanneer rekening wordt gehouden met een ondertussen meer genormaliseerde olieprijs en een hoge politieke risicopremie lijken de koersen in Moskou te zwaar afgestraft.
De Russische beurs verdrievoudigde sinds 2005 in waarde en was een van de grote winnaars onder de emerging markets in deze periode. De forse koersval van de laatste weken is voor beleggers op zoek naar sterk afgewaardeerde aandelen een reden Russische aandelen meer dan normale aandacht te schenken. De RTS-index is inmiddels gedaald naar het niveau van november 2006. Het BNP van Rusland is sindsdien echter met ruim 66 % gestegen. De olieprijs liep in de zelfde periode op van $ 66 naar $ 116 terwijl er een winstgroei voor het beursgenoteerde bedrijfsleven voor 2008 wordt verwacht van 51 %. De koers/winstverhouding van de Russische beurs nam echter af van 12 naar slechts 7! De Russische beurs is daarmee één van ´s werelds goedkoopste aandelenmarkten. De zware weging van energie-aandelen in de RTS-index vormt een belangrijke reden voor deze lage waardering. Zo wordt Rusland´s meest onafhankelijke olieconcern Lukoil verhandeld voor maar 5 keer de winst. Exxon gaat daarentegen voor bijvoorbeeld 7 keer de winst en het Braziliaanse Petrobras voor 10 keer de winst van de hand.
Uiteraard zijn er ook redenen aan te voeren waarom beleggers de Russische beurs beter kunnen mijden. Zo kan het zeer vervelend voor de beurskoers zijn wanneer het Kremlin zich met je gaat bemoeien. Zo ging oliegigant Yukos ten onder aan de opgelegde “belastingmaatregelen”, diende Shell een deel van zijn controle over het Sachalin-veld af te staan, lijkt BP een zelfde behandeling te moeten ondergaan en lijkt ook kolenmijn Mechel het slachtoffer te worden van ongewenste staatsintimiteiten. Moskou heeft er bovendien een handje van de raden van bestuur van de reeds door de staat gecontroleerde bedrijven zoals Gazprom en Rosneft vol te stoppen met ministers en afgezanten van het Kremlin. Het is al moeilijk genoeg geld te verdienen op beurzen in landen waar recht en orde heerst, laat staan in Rusland waar vooral Poetin´s wil wet lijkt te zijn. Niet voor niets mijden veel hedge funds de Russische beurs vanwege het verhoogde politieke risico.
De flink gedaalde olieprijs, de torenhoge inflatie van 15 % en het recente kanongebulder in Georgië vormen voor veel beleggers nog extra redenen Rusland links te laten liggen. Zeker wanneer deze beleggers bij het nemen van hun beslissingen ook nog eens gehinderd worden door gewetensbezwaren. Er wordt daar in Georgië toch een democratie – en een kandidaatlid van de NAVO - onder de voet gelopen. Voor beleggers die daar minder moeite mee hebben lijkt beleggen in het “Wilde Oosten” sterk aan aantrekkelijkheid te hebben gewonnen. In dat geval gaat de voorkeur uit naar “staatsvriendelijke” aandelen als Gazprom en de spaarbank Sberbank. Market Vector Russia (RSX) biedt mogelijkheden meer gespreid deze markt te betreden.
Voor aanhangers van het aloude adagium dat je moet kopen wanneer het bloed door de straten vloeit heeft het Amerikaanse beleggersweekblad Barron´s nog een ander alternatief. Dit blad wijst op het aan de beurs van Londen genoteerde Bank of Georgia (BGEO). Dit aandeel verloor sinds de Russische inval 25 % van zijn waarde en staat inmiddels op $ 12 na in 2007 nog een piek van $ 44 gekend te hebben. De bank heeft een goed management, weinig last van overheidsbemoeienis en noteert voor slechts 80 % van zijn boekwaarde. Een gevaarlijke en weinig scrupuleuze belegging? Bedenk dat in de geschiedenis de grootste kapitalen zijn verdiend in tijden van chaos, onrust en oorlog.
Senior Vermogensbeheerder
Jan-willem Nijkamp
|