Met het akkoord van woensdagnacht 26 oktober was de kans hierop groter geworden. Er was toen al een aantal losse eindjes in de tijdens de Eurotop gemaakte afspraken, die roet in het eten zouden kunnen gooien. De Griekse premier Papandreou toverde met de aankondiging van een referendum een wel heel verrassend en onverwacht konijn uit de hoge hoed.
Maar, laat ik bij het oorspronkelijke akkoord beginnen. Vooruitlopend hierop heeft premier Berlusconi heeft de belofte gedaan een aantal hervormingen doorvoeren in zijn Italië. Ook hier is het echter de vraag wat daarvan terecht zal komen. Zijn toezegging op het gebied van het ontslagrecht heeft de vakbonden compleet verrast en zij dreigen al met stakingen. Er is eveneens al bekend dat voor een aantal andere voorgestelde hervormingen geen parlementaire meerderheid te vinden is. Er zal dus nog het nodige water door de Tiber moeten stromen, voordat het werkelijk zo ver is. Wellicht dat Berlusconi voor de zoveelste keer de ‘vertrouwensvraag' zal moeten stellen…
Italiaanse rente
Obligatiebeleggers hadden in ieder geval, ook zonder het Griekse referendum, nog weinig fiducie in. Zo loopt de tienjaars rente op Italiaans staatspapier langzaam maar zeker op en de veiling van staatsobligaties van vrijdag 28 oktober mislukte deels. Tevens was de rentevergoeding die Italië moest betalen weer hoger dan de vorige keer. Gelukkig heeft de ECB een signaal afgegeven dat ze bereid blijft om de leningen te blijven opkopen indien noodzakelijk.
Als gevolg van de afgesproken afstempeling van 50 procent op Griekse leningen, zullen vooral Griekse banken een te laag of zelfs een negatief eigen vermogen krijgen. Herkapitalisatie dan wel nationalisering van deze banken door de Griekse overheid zal dan ook noodzakelijk worden. Maar de Griekse overheid heeft ook geen middelen en zal voor de financiering van een dergelijke actie weer naar de kapitaalmarkt moeten gaan. Zo is Europa dan eigenlijk sowieso niets opgeschoten met de ‘redding' van Griekenland.
Steun van China
Een laatste los eindje in het akkoord is de verhoging van het noodfonds EFSF met financiële steun van de BRIC-landen, vooral China. Hoewel het de BRIC's er veel aan gelegen is om hun afzetmarkt weer op gang te helpen, kan er niet klakkeloos van uit worden gegaan dat zij daadwerkelijk steun zullen verlenen. We hebben immers nog steeds te maken met politici.
Bij politici gaat het hebben of verkrijgen van macht boven economische groei. China bijvoorbeeld zal dan ook in ruil voor financiële steun een grotere stem in het IMF verlangen. Ook zal China kunnen eisen dat Europa geen openlijke kritiek meer zal uiten op de mensenrechtensituatie in China of de valutapolitiek van het land. De onderhandelingen hierover zullen het proces (wederom) danig kunnen vertragen.
Sentiment beleggers
De afwikkeling van alle nog nader in te vullen kwesties uit het akkoord zullen bepalen of het sentiment bij de belegger zo hoopvol blijft als het de afgelopen weken geweest is. In oktober zijn de koersen erg hard gestegen, misschien wel te hard. Een stijging van 50 punten (+18%!) in één maand tijd in de AEX hebben wel al lang niet meer gezien.
De uitbetaling van de volgende tranche van de steun aan Griekenland is tot nader order uitgesteld. Eerst moet er duidelijkheid komen over het hoe en waarom in de Griekse politiek. De financiële markten zullen de komende tijd dan ook onrustig blijven. Gelukkig worden zij niet alleen geschraagd door het wel of niet doorgaan van het Europese akkoord. De gerapporteerde derde kwartaalcijfers van beursgenoteerde bedrijven blijken lang niet zo slecht als veelal gevreesd en ingeprijsd was. Hierdoor blijf ik ondanks alles positief over aandelen en zie ik de AEX dit jaar wel boven de 300 punten eindigen.
Martine Hafkamp is algemeen directeur en eigenaar van Fintessa Vermogensbeheer. Gezond verstand en onafhankelijkheid worden vertaald in een heldere visie en weloverwogen beleggingsbeslissingen.
|