Het zijn momenteel de nog enigzins gezonde landen in de eurozone die de zwakke broeders vertellen hoe ze hun land moeten leiden. Verder kijkt iedereen naar de ECB, maar die doet weinig. Dat ligt ergens tussen niet kunnen en niet willen. En dus ligt de macht momenteel bij een ‘kernland’ als Duitsland, een natie die tegen een grotere rol van de ECB is. Een andere mening hierover verkondigen zou ook niet slim zijn: Merkel wil de macht die ze op dit moment heeft natuurlijk niet kwijt. Die macht heeft er in ieder geval voor gezorgd dat de leiders in Griekenland en Italië werden vervangen door technocraten.

Frankrijk mengt zich de laatste tijd een stuk minder in de discussie over hoe de problemen in de eurozone moeten worden opgelost. Begrijpelijk natuurlijk. Sarkozy heeft zijn eigen zorgen. En dus is het vooral Merkel die het woord voert als spreekbuis van de kernlanden. Haar visie is duidelijk: de stabilisering van de eurozone kan zonder hulp van de ECB niet nodig. Met de problemen in Frankrijk lijkt Duitsland de enige overgebleven heerser van de eurozone. De vraag is echter hoe lang Duitsland zelf nog gezond genoemd mag worden.

Besmetting

De besmetting van de eurozone is zich gevaarlijk hard aan het verspreiden, ook over de landen die voorheen als veilig werden beschouwd. De Duitse werkloosheid steeg in oktober voor het eerst in ruim twee jaar. Deze week werd verder bekend dat de activiteit in de industrie er in november afnamen. Beide cijfers waren tegen de verwachtingen van economen in. Daarbij was er ook nog het nieuws dat de belangstelling voor nieuwe Duitse tienjarige staatsobligaties flink tegenviel. De markt reageerde nerveus en geschokt. Natuurlijk is het te vroeg om nu al conclusies te trekken uit deze slechte cijfers, maar verontrustend is het wel. Zeker omdat Duitsland zich niet kan optrekken aan omringende landen.

De vraag is hoe lang Duitsland de rol van ‘lakenuitdeler’ nog geloofwaardig op zich kan nemen. Een vervolg van bovenstaande slechte cijfers en het verontrustend slechte kwartaal in de eurozone kunnen er gemakkelijk voor zorgen dat zelfs Duitsland in de malaise wordt meegetrokken. Vergeet niet dat Italië de op twee na grootste economie van de eurozone is en dat ook de kredietwaardigheid van gigant Frankrijk onder vuur ligt. Kijk eens hoe het hun vergaat. Het is dan ook maar afwachten of Duitsland de laatste dominosteen wordt die valt waarna de ECB wel zal moéten ingrijpen. Niemand is meer veilig.

Maar vooralsnog is het Duitsland dat de lakens uitdeelt. De economie van het land groeit nog (0,5%) en dat geeft ze macht. Merkel gelooft nog in de euro. De eurozone zal er in de toekomst een gebied zijn met scherpere regels en zwaardere straffen voor slecht presterende landen. Zwaar hervormen zal hard nodig zijn want momenteel zijn het de zwakke landen die het vertrouwen in de eurozone als geheel schaden. Een gemeenschappelijke eurozone is in de kern een goed systeem, maar regulering en zware sancties zijn nodig zijn in de nieuwe eurozone. Ik vrees alleen dat het te laat is tegen de tijd dat alle partijen het eens zijn over één strenge en hervormde ‘Duitse’ variant van de eurozone.

Korte termijn vs. lange termijn

Het aanzetten van de geldpers door de ECB als oplossing voor de crisis wordt door niemand gezien als de ideale optie, maar ik vrees dat het nog de enige manier is waarop de eurozone te redden is. Een strenge eurozone klinkt prachtig, maar het is vooral toekomstmuziek. Men is nu bezig met pappen en nathouden en hopen op een wonder dat niet zal komen. Massaal inkopen van staatsobligaties is op korte termijn hard nodig, daarna kunnen we werken aan een utopische en strenge eurozone. Mocht die recessie er komen, dan kunnen we hem beter snel laten komen. Diep zal de recessie zeker zijn, maar uitstellen is nog veel gevaarlijker.

Sten Lemmens is Marketwatcher bij IG Markets Nederland dat handel in CFD's aanbiedt in Nederland. Deze column bevat geen beleggingsadvies. Verder kunnen eventueel gesuggereerde adviezen niet voor bepaalde beleggers van toepassing zijn. Opvolging van adviezen dient in samenspraak met een deskundige beleggingsadviseur.