Groeivoorspelling CPB: Nederlandse economie krimpt met 3,5% in 2009

Het Centraal Planbureau (CPB) kwam vandaag met een nieuwe voorlopige groeivoorspelling voor de Nederlandse economie. De krimp voor 2009 wordt ingeschat op -3,5%. Daar zou in 2010 nog een kwart procent bijkomen. Dit zijn voorspellingen voor het geval waarin er geen beleidsmaatregelen worden genomen. Het kabinet zal nu met beleidsmaatregelen moeten komen om te zorgen dat deze dramatische voorspelling geen werkelijkheid wordt.

De cijfers die naar buiten zijn gekomen zijn veel slechter dan verwacht. In december was de groeivoorspelling nog -0.75%. De wereldhandel speelt hierbij een grote rol. Gaat het in de rest van de wereld slecht dan is dat van grote invloed op onze economie. Hoogleraar Econometrie aan de Erasmus Universiteit Philip Hans Franses: "Wij kunnen daar niets aan doen, maar we kunnen onze economie wel zo inrichten dat we tegen stootjes kunnen." De cijfers zijn veel negatiever dan Franses had verwacht. "Toch vind ik dat we niet bij de pakken neer moeten gaan zitten. Er zijn genoeg sectoren waar het nog goed gaat en waar werkgelegenheid is, bijvoorbeeld in de bouw. Of het consumenten- en producentenvertrouwen wordt hersteld hangt af van de maatregelen die worden voorgesteld." Het eerste herstel verwacht Franses in het midden- en kleinbedrijf. "In tijden van krimp zijn mensen vaak meer innovatief, waardoor er wellicht veel nieuwe producten bedacht worden. Het moet ermee beginnen dat banken weer krediet gaan verstrekken. Ik denk dat Wouter Bos daar goede plannen voor heeft."

Het kabinet staat nu voor een enorme klus. In een persconferentie geven minister-president Jan-Peter Balkenende en directeur Coen Teulings van het CPB een toelichting op de cijfers. Balkenende: "Het is ongebruikelijk dat de minister-president een toelichting geeft op een voorspelling van het CPB. Dat wil wat zeggen. Nederland verkeert in een zware recessie. Het is lang geleden dat we in Nederland zo'n economische teruggang hebben gekend. We staan voor een grote beproeving, waarin iedereen zijn of haar steentje zal moeten bijdragen. Het kabinet zal vooruitkijken naar het nemen van maatregelen waarmee de economie verder kan worden ondersteund." Het meest pijnlijke vindt Balkenende de voorspelde werkloosheidscijfers. "De werkloosheid stijgt naar een fors niveau en dat zorgt voor onzekerheid. Gelukkig zullen de meeste mensen in Nederland gewoon hun baan behouden, maar voor degenen die in de WW terechtkomen betekent het een inkomensteruggang." Balkenende benadrukt dat de overheid de problemen niet alleen kan oplossen, maar dat iedereen zijn bijdrage zal moeten leveren. "Ik ben ervan overtuigd dat Nederland sterker uit deze recessie komt wanneer we er samen de schouders onder zetten", aldus de minister-president.

Ook Coen Teulings van het CPB komt met een toelichting op de zojuist gepresenteerde cijfers. "De gevolgen van de financiele crisis zijn veel ernstiger dan we hadden verwacht. In december hielden we rekening met -0,75% krimp. Voor volgend jaar zijn de voorspellingen onzeker, maar het ziet er niet goed uit. Kern van het probleem is de wereldhandel. Deze krimpt zwaar in. Dit is met name te zien in Azië. De koopkracht in Nederland blijft dit jaar op peil door de dalende olieprijzen. Mensen zullen het zelf dus nog niet zo merken." Wel zegt Teulings dat dergelijke cijfers grote gevolgen hebben voor zowel de werkgelegenheid als de overheidssfinanciën. "De werkloosheid zal oplopen tot 9% in 2010. Dit heeft grote sociale gevolgen. De overheidsfinanciën zullen zwaar uit het lood slaan. Het is belangrijk dat er beleid ontwikkeld wordt dat op de lange termijn de economie versterkt en daarmee de inkomsten van de overheid."

Het financieringstekort zal dit jaar volgens het CPB uitkomen op 3%. In 2010 loopt dit nog verder op naar 5,5%. Volgens Franses is het nu een kwestie van weken waarin de beleidsmaatregelen moeten worden bedacht. "Het kabinet zal flink moeten bezuinigen om het begrotingstekort op te vangen."