Deze week bereikte de Nasdaq, de beurs voor technologiebedrijven, waarin ook ICT-bedrijven vaak zijn opgenomen, de hoogste stand sinds 2000. Deze week werd een stand van 2.959 bereikt. Dat was boven de slotstand van de Nasdaq voordat de kredietcrisis begon. Eind oktober 2007 werd nog een stand van 2.810 punten bereikt, voordat de Nasdaq onderuit ging.
De Dow Jones naderde deze week de hoogste koers in vier jaar op 12.904 punten en de S&P 500 de hoogste stand sinds mei vorig jaar op 1.358 punten.
Unieke samenloop van ICT-omstandigheden
De stijging van de Nasdaq hoeft niemand te verbazen. Deze beurs lijkt weer net zo bruisend van leven als 12 jaar geleden. U weet misschien nog wel dat eind jaren negentig de Informatie- en technologiesector ‘the place to be’ was (naast de bankensector natuurlijk). In die periode was er een unieke samenloop van ontwikkelingen die allemaal de technologiesector stimuleerden.
Ten eerste raakte de PC ingeburgerd. In elk huishouden kwam er wel één. Het stimuleerde de verkoop van software, randapparatuur en diensten. Ten tweede werd automatisering steeds belangrijker binnen bedrijven. Handmatige processen werden in snel tempo geautomatiseerd, waardoor bedrijven als Ordina en Logica (toen nog CMG) werk in overvloed hadden.
Ten derde brak het gebruik van internet door. In eerste instantie was dat een speeltje voor studenten, moet toen de dataverbindingen sneller werden, bleek al gauw dat internet een bron van informatie en inkomsten kon zijn. Er kwamen zoekmachines zoals Yahoo! (uiterst populair tot de doorbraak van Google) en Altavista, en de ene na de andere website zag het licht. Er was werk in overvloed voor softwarebedrijven.
Ten vierde zorgde de opkomst van mobiele telefoon en internetverbindingen voor een doorbraak. Telecombedrijven en internet accessproviders groeiden als kool. Als laatste stimulering was er het zogenoemde millenniumprobleem. Software werkte vaak met datums waarin vanwege ruimtebesparing geen eeuwaanduiding was opgenomen. De eeuw was per definitie ‘19’. Maar de overgang van 31-12-99 naar 01-01-00 zorgde voor een probleem. Want hoe kon je rekenen met datums als 000101 een kleiner getal was als 991231, terwijl 01-01-00 toch echt na 31-12-99 kwam. Alle software moest worden gecontroleerd en dat zorgde voor veel extra inkomsten voor ICT-bedrijven.
Nasdaq nog 30% lager als in 2000
Geen wonder dat ICT-bedrijven groeiden als kool evenals de waardering van die bedrijven. Analisten keken niet meer naar de koers/winst-verhouding maar naar de koers/omzet-verhouding, met als argumentatie dat wie de markt in handen had, uiteindelijk spekkoper zou worden. Uiteindelijk klapte de markt in 2000. De Nasdaq, die nu zo mooi in herstel is, bereikte begin januari 2000 een hoogste stand van boven 5.000 punten. Dat is dus nog 50% hoger als de stand van vandaag!
Toen bleek dat de millennium-overgang niet echt een ‘probleem’ werd, begon de index te dalen. De AEX trof hetzelfde lot. De hoogste stand van 700 punten is nooit meer gehaald. Op dit moment – 12 jaar later – staat de AEX op 325 punten, nog niet eens de helft.
Hieronder heb ik een grafiek samengesteld op Yahoo.com, waarin de koersontwikkeling van de Dow Jones (groene lijn), de Nasdaq (blauwe lijn) en AEX (rode lijn en terecht) zijn weergegeven over een periode van 5 jaar. Duidelijk zichtbaar is het achterblijven van de AEX (-32%), het herstel van de Dow Jones (rendement rond 0%) en de sterke groei van de Nasdaq (+18%).
De reden waarom de Nasdaq op dit moment wederom sterk presteert is een combinatie van gunstige factoren op ICT-gebied. Op hardware-gebied is een vervanging van de uitgerangeerde PC bezig naar eenvoudiger apparaten zoals in eerste instantie netbooks en later naar tablet-computers zoals de iPad. De ontwikkeling van de PC naar zg. Ultrabooks – hele platte, lichte PC’s - moet nog op gang komen. Voor al die nieuwe apparaten wordt ook nieuwe software geschreven. Android is een nieuw besturingssysteem. Windows 8 komt met ondersteuning van touchscreens zoals de iPad. Vanuit de mobiele telefonie is juist een ontwikkeling vanuit de andere kant gaande, naar smartphone, waarbij steeds meer PC-functies worden overgenomen.
Sociale netwerken
Een tweede ontwikkeling is het ontstaan van software voor sociale netwerken. Het begon met Messenger en MSN, maar werd snel opgevolgd door gespecialiseerde diensten als Facebook, Hyves (de Nederlandse variant), LinkedIn (de zakelijke variant). Na de opkomst van blogs (wie wilde er niet een) op internet, kwam Twitter met een ultrakorte variant, die inmiddels razend populair is. Op zakelijk gebied is er de aandacht voor cloud-computing, waarbij je niet zelf meer de hardware en software hebt staan, maar waarbij via netwerken de computermiddelen worden gedeeld.
Tenslotte is ook de game-industrie sterk gegroeid en is in grootte nu belangrijker dan de filmindustrie.
Beursgang
Op dit moment willen software-fabrikanten van sociale netwerken, naar de beurs. LinkedIn deed dat vorig jaar, en Facebook dit jaar. Extrapolatie van de opbrengst zorgt voor extreme waarderingen. Het is echter de vraag of we niet een tweede dotcom-zeepbel gaan meemaken. Voor wat betreft de sociale netwerken, lijkt me de waardering te hoog, vooral omdat het verdienmodel is gebaseerd op reclame-inkomsten en het verkopen van adresgegevens voor andere reclame-aanbieders. In die markt vissen wel erg veel spelers. Bovendien is de consument gauw verveeld en steeds weer op zoek naar iets nieuws. Google lukt het om de klant steeds iets nieuws te bieden, maar Facebook en Twitter hebben daartoe veel minder mogelijkheden, omdat hun bezigheden al een niche zijn.
Hardware-bedrijven hebben voorlopig met de ontwikkelingen van telefoon naar smartphone en PC naar tablet nog de wind in de zeilen. De bedrijfsmatige toepassingen daarvoor komen nu pas op gang.
Al met al is het niet verwonderlijk dat de Nasdaq sterk in herstel is. Er zijn veel nieuwe technologie-ontwikkelingen, vooral op het gebied van ICT en de economie van de VS is begonnen aan een sterk herstel. Wederom vallen die ontwikkelingen samen en dat is gunstig zijn voor de groei van technologiebedrijven. Daarom zou een technologie-fonds in elke portefeuille moeten worden opgenomen.
Martin Plooi
Martin Plooi
|
KOERSEN
STIJGERS
DALERS
HOOGSTE SPAARRENTE
