Hedge funds worden in de financiële wereld beschouwd als een aparte beleggingscategorie, naast aandelen, obligaties en vastgoed. Met name de laatste jaren zijn als gevolg van het lage rentepeil steeds meer institutionele en later ook particuliere beleggers op zoek gegaan naar alternatieven voor de gebruikelijke beleggingscategorieën.

In de jaren ´90 stemden grote hedge fundmanagers als Julian Robertson en George Soros zeer vermogende beleggers tevreden door regelmatig rendementen van meer dan 20 % per jaar te realiseren. Later gingen uit oogpunt van spreiding en risicoreductie ook pensioenfondsen en stichtingen meer beleggen in hedge funds. Zij hadden echter een andere doelstelling. Geen superieure outperformance maar een paar procent meer dan een gemiddelde obligatiebelegging.  De hedge fund markt groeide naar een ongekende omvang van 1870 miljard dollar.

Er zijn overigens nog voldoende beleggers die wel op zoek zijn naar die ongekende outperformance en bereid zijn de bijbehorende volatiliteit te accepteren. Deze mooie rendementen worden gerealiseerd door het aantal posities beperkt te houden en veelvuldig gebruik te maken van vreemd vermogen. Wanneer één of enkele posities de mist in gaat heeft dat grote gevolgen. Wanneer daardoor de bank – de verstrekker van het krediet – maant bij te storten of tot verkoop over te gaan kan dat desastreus uitpakken. Vaak moeten verliesgevende beleggingen verkocht worden in een slechte markt. Een recent voorbeeld hiervan vormde de markt van hypotheekobligaties. Het heeft diverse hedge funds de kop gekost.

Als gevolg van de kredietcrisis zijn veel hedge fundmanagers behoorlijk conservatief geworden. Een manier om risico´s te spreiden zijn de zogenaamde fund of hedge funds waarin verschillende beleggingstijlen in een enkel fonds worden samengebracht. Aangezien het niet aannemelijk lijkt dat al deze stijlen tegelijk op en neer bewegen wordt het verlies wat links wordt geleden rechts weer gecompenseerd. Wat resteert is het risico dat alle strategieën onderuitgaan. De recente vloedgolf aan hedge fund verkopen heeft veel managers echter tot voorzichtigheid gemaand. Om de risico´s te beheersen houden hedge funds momenteel zeer grote hoeveelheden liquiditeiten aan. Als gevolg hiervan is het neerwaartse risico geringer dan op de beurs maar het is uiteraard de vraag of hun beleggers daarvoor de over het algemeen niet geringe management fee betalen. Een deposito aanhouden kunnen beleggers tenslotte zelf ook wel.

De HFR Global Hedge Fund Index realiseerde dit jaar tot op heden een negatief rendement van 1,1 %. Enerzijds is dat aanmerkelijk beter dan de meeste toonaangevende aandelenindices maar anderzijds is dat niet het rendement waarvoor beleggers bereid zijn de hoge kostenload op te hoesten. Onder de oppervlakte zijn er overigens wel weer aanmerkelijke verschillen. Zo verliest convertible arbitrage 7,6 %, is distressed debt ook ruim 3 % kwijtgeraakt terwijl bijvoorbeeld de macro funds ruim 9 % winst boekten en managed futures zelfs 10,4 %. Dat pleit eens te meer voor het beleggen in meerdere hedge fund stijlen.

Dat grote namen in de beleggingswereld niet altijd een garantie zijn voor succes bewijst JWM Partners van John Meriwether – inderdaad de voormalige beheerder van Long Term Capital Management – door met het Global Macro Fund dit jaar reeds 14 % te verliezen. Om de relatie met zijn beleggers niet al te zeer te verstoren bood hij hen via een speciale constructie overigens wel de mogelijkheid uit te stappen. Nu belegt dit fonds hoofdzakelijk in valuta en goed verhandelbare aandelen en obligaties waardoor liquiditeit gewaarborgd is en uitstappen niet tot onoverkomelijke bezwaren hoeft te leiden. In het belangrijkste fonds van JWM Partners hadden de beleggers deze mogelijkheid overigens niet en daar bedroeg het verlies niet minder dan 31 % dit jaar!

Is een belegging in hedge funds dan wel het overwegen waard? Jazeker wel. Bedenk echter wel dat deze beleggingscategorie vooral zin heeft wanneer er weinig correlatie bestaat met de overige beleggingen in de portefeuille en er belegd wordt in diverse uiteenlopende hedge fund stijlen. Terwijl de meeste aandelenbeurzen dit jaar nog stevig in het rood staan realiseerden verschillende hedge fund stijlen rendementen tot meer dan 10 % positief. En bedenk wel dat er nooit een hoger rendement gerealiseerd kan worden zonder daarvoor een prijs te betalen. Een prijs in de vorm van hogere kosten, minder liquiditeit en een hoger neerwaarts risico. Maar onder de vele duizenden hedge funds bevinden zich ook zeer goede. Zie hiervoor o.a. de periodieke Nieuwsbrief Hedge Funds van Inveztor.