De dubbele dip komt er niet

Deze economen maken daarbij graag gebruik van termen als “double dip” en “W-curve”. Daarbij wordt gewezen op de waarschijnlijkheid dat het huidige economisch herstel uiteindelijk zal verzanden in het moeras van failliete overheden die niet langer over de financiën beschikken de economie nog langer kunstmatig in leven te houden. Met het economisch herstel zal ook het herstel op de beurzen een vroege dood sterven met nieuwe uitverkoop op de beurzen tot gevolg. Uiteindelijk zal er een nieuwe bodem worden gezet. Veelal wordt er gewezen naar de gebeurtenissen in de jaren ’30 toen de beurzen spectaculair herstelden van de beruchte crash van 1929-1932 om vervolgens opnieuw in te storten.

Het is echter maar zeer de vraag of een dergelijk scenario ons nu weer te wachten staat. Ten eerste zou ik de aanhangers van de W-theorie er graag op willen wijzen dat het soms verhelderend kan zijn de waan van alledag los te laten en eens een paar stappen terug te zetten om de ontwikkelingen in een breder perspectief te kunnen bekijken. Wat zien we dan? Dat bijvoorbeeld de AEX-index na de historische rally van de jaren ’90 in het jaar 2000 een piek bereikte van ruim 700 punten. Toen volgde de beruchte dot.com crash. De AEX kwam pas in maart 2003 op een niveau van 220 punten tot rust. Het zeer ruime geldbeleid van de centrale bank legde de kiem voor een nieuwe rally op de beurzen die tot oktober 2007 zou duren en de AEX tot 565 punten deed reiken. Toen volgde de kredietcrisis. De AEX stortte in om pas iets onder de 200 punten een nieuwe bodem neer te zetten (de tweede dip!) om vervolgens in maart van dit jaar een ongekend herstel naar boven de 300 punten in te zetten.

De koersgrafiek vanaf 2000 vertoont een nog niet voltooide maar vergevorderde W-curve. Natuurlijk zijn we nog lang niet terug op 700 punten. Maar waar staat geschreven dat de curve perfect moet zijn? Een kniesoor die daar op let. Zou het niet kunnen zijn dat de aanhangers van de W-theorie de trein die hen naar de dubbele dip zou moeten brengen hebben gemist? Onder economen bestaat een consensus dat het economisch herstel op zijn best heel traag zal gaan verlopen. In eerdere artikelen schreef ik echter dat de consensus er wanneer het aankomt op het doen van economische voorspellingen meestal naast zit. Hoe groter de onderlinge overeenstemming hoe groter de kans dat de realiteit anders verloopt. Misschien verloopt het economisch herstel wel veel sneller dan wordt aangenomen. Natuurlijk zijn er veel argumenten aan te voeren waarom de economie de blakende vorm van enkele jaren geleden nog lang niet zal bereiken. De overheden hebben zich diep in de schulden gestoken om de economie weer aan de praat te krijgen. De sanering van deze schulden zal nog jaren vergen. En kan de economie na deze enorme staatsinterventie nog wel op eigen benen staan? Is de Amerikaanse consument niet nog jaren bezig zich uit de schulden te werken? En dat terwijl de werkloosheid in de VS naar enorme hoogten is gestegen? Waar zou dat economisch herstel dan wel vandaan moeten gaan komen?

Een oude beurswijsheid luidt echter dat bullmarkets always must climb a wall of worries. Zolang er zorgen zijn kan de beurs omhoog. Pas wanneer de stemming euforisch begint te worden moeten beleggers op gaan passen. De Amerikaanse centrale bank verwacht een economisch herstel voor 2010 van 2,7 % en van 4,2 % in 2011. De risicopremie op bedrijfsobligaties is inmiddels gedaald tot beneden het niveau van voor het faillissement van zakenbank Lehman Brothers. Ook de verzekeringspremies op bankobligaties - Credit Default Swaps – zijn lager dan vorig jaar. Zelfs de markt voor de zwaar geraakte Municipal Bonds – de lokale overheden in de VS zijn hard geraakt door de crisis - is bezig aan een opmerkelijke rally. Alleen de aandelenbeurzen zijn nog niet terug op het niveau van begin september 2008. De S & P 500 stond toen op 1250 punten en de AEX op 400 punten. Een dubbele dip lijkt ver weg. En mochten de koersen alsnog in een vrije val geraken dan wordt het altijd nog een triple dip. Daar is echter geen letter voor in het alfabet.