Toen ik vorige week schreef over een beurscorrectie kon ik niet vermoeden dat beurzen een week later ruim 3% zouden dalen vanwege betalingsproblemen van Dubai.

Beurzen leken juist elke daling te weerstaan. Het nieuws was in eerste instantie helemaal niet zo slecht. Amerikanen hadden iets meer te besteden, in oktober 0,2% meer dan september en gaven 0,7% meer uit. Het aantal aanvragen voor werkloosheid daalde deze week meer dan verwacht, tot 466.000. Dat was de eerste keer dat het cijfer weer onder de 500.000 daalde. De vekopen van nieuwe huizen in de VS stegen in oktober met 6,2%. Dat was veel meer dan verwacht. Eerder in de week bleek dat ook de verkopen van bestaande huizen in oktober waren gestegen, tot 6,10 miljoen op jaarbasis, tegenover 5,54 miljoen in september.

Toch waren er ook slechte cijfers, vooral op het gebied van consumentenvertrouwen en consumentenuitgaven. Het consumentenvertrouwen daalde over november tot 46,3 en de orders voor duurzame goederen daalden over oktober met 0,6. Zonder de transportsector werd zelfs een daling van 1,3% gemeten. Het cijfer over september was echter opgewaardeerd zodat de daling minder sterk was dan het leek.

Ook bleek dat de Amerikaanse economie in het derde kwartaal minder was gegroeid dan verwacht. Het eerdere cijfer van 3,5 werd gecorrigeerd naar 2,8% op jaarbasis. Dat percentage is laag – zeker in vergelijking met het herstel uit eerdere recessies waarbij percentages boven 6% werden gemeten – en roept de vraag op of het economische herstel niet alleen te danken is aan stimuleringsmaatregelen van de overheid zoals het ‘Cash-for-Clunkers’-programma ter stimulering van de autoverkopen en de fiscale voordelen voor huizenkopers, de ‘bedenktijd’ zodat huisuitzettingen worden voorkomen en de oprekking van de werkloosheidsduur. Blijft het herstel ook in stand als de maatregelen wegvallen?

Dubai in moeilijkheden
Deze week was de daling echter te wijten aan een geheel andere oorzaak. Het was de aankondiging van Dubai dat het voor een periode van zes maanden geen schulden zal afbetalen. Dubai, dat geleid wordt door sheik Mohammed Bin Rashid Al Maktoum, heeft leningen uitstaan voor een bedrag van $80 miljard. Sinds de economische crisis begon, is het land zwaar getroffen. Huizenprijzen zijn 50% in waarde gedaald. Beleggers die ooit dachten onroerend goed te kopen en dat binnen enkele jaren met flinke winst te verkopen, kwamen bedrogen uit.

De aankondiging kwam als een donderslag bij heldere hemel en zorgde voor dalingen van alle geopende beurzen. De AEX daalde van de Europese beurzen het meest en sloot 3,6% lager op 306,7 punten. Vooral de financiële waarden moesten inleveren, hoewel ING en SNS Reaal zich haastten te melden dat ze weinig exposure hadden in Dubai. Analisten van Credit Suisse hadden snel uitgerekend dat Europese banken voor 13 miljard euro risico lopen. De Amerikaanse beurzen waren donderdag gesloten vanwege Thankgiving, maar ze zullen vrijdag zeker reageren.

Deuk in het vertrouwen
Het nieuws van Dubai is een grote tegenslag voor het vertrouwen in het herstel van de wereldeconomie, omdat nu op landelijk niveau een betalingsprobleem is ontstaan. Veel landen hebben zich flink in de schulden gestoken om stimuleringsmaatregelen te kunnen betalen. Beleggers gingen er altijd vanuit dat ze hierop nauwelijks debiteurenrisico zouden lopen. Landen zouden altijd in staat zijn om hun schulden zonder problemen of uitstel af te betalen. Het nieuws uit Dubai toont aan dat dit misschien te optimistisch is gesteld.
Het zal ook obligatiebeleggers afschrikken die zo optimistisch waren over ‘junk-bonds’, leningen met een hoger risico aan bedrijven. Het gevolg kan zijn dat beleggers risico willen mijden – vooral aan het eind van het jaar – en winst nemen, met dalende beurzen als gevolg.

Op korte termijn zal de impact niet zo groot zijn, maar als volgende week ook economische cijfers over november over de Amerikaanse economie tegenvallen kan dat het sentiment doen kantelen en inderdaad leiden tot een flinke correctie. Volgende week weten we meer.