Terwijl de schuldencrisis voortwoekert speelt op de achtergrond een felle discussie over schaliegas. In Nederland zijn Boxtel en Haaren met regelmaat in het nieuws. Diep onder de grond zou mogelijk schaliegas kunnen zitten. De overheid ziet een nieuwe goudmijn voor de staatskas. Locale bewoners zijn bang voor hun gezondheid. Wat is de toekomst van schaliegas?
Hoewel schaliegas nieuw lijkt, weten we al zo'n 150 jaar van het bestaan. In de Verenigde Staten (VS) wordt zelfs al jaren schaliegas gewonnen. Daar zorgt de winning voor veel opschudding. Wat is schaliegas? Schaliegas is zogenaamd onconventioneel aardgas dat wordt gewonnen uit leisteenlagen onder de grond (schalie of shale). Diep in de aardkost worden de lagen schalie horizontaal aangeboord. Op zich is dit niet bijzonder. Maar voor de winning van voldoende gas wordt een methode genaamd fraccen (of kraken) toegepast. Onder hoge druk wordt een combinatie van water, zand en kleine hoeveelheden chemicaliën de grond ingepompt. Door de druk in de aardlaag ontstaan kleine scheurtjes waardoor het gas vrij kan komen. Het zand zorgt ervoor dat de scheurtjes openblijven en zo kan het gas richting boorput stijgen.
Milieuschade VS onderzocht Nu blijkt dat de boring van schaliegas mogelijk negatieve gevolgen heeft voor het milieu. Het zeer schadelijke methaan kan vrij komen. Ook is men bang voor de chemicaliën die negatieve invloed hebben op de natuur en op de kwaliteit van het grondwater. In de VS heeft de documentaire ‘Gasland' veel opschudding veroorzaakt. De film toont onder andere aan dat in gebieden waar schaliegas gewonnen wordt, bewoners onverklaarbare aandoeningen kregen. Het grond- en drinkwater zou ernstig vervuild raken. Je ziet in de film zelfs gasvlammen uit de waterkraan komen. In februari 2011 heeft de Environmental Protection Agency in de VS een groot onderzoek naar deze incidenten aangekondigd.
Veel onderzoek nodig In de VS wordt schaliegas gewonnen. Veel geld gaat naar onderzoek om milieuschade te beperken. In Europa is de potentie enorm, maar hier wacht men op onderzoeken. Zo heeft TNO in september van dit jaar ook een onderzoek gepubliceerd. Veel conclusies kunnen volgens het onderzoek nog niet getrokken worden. Afgezien van de mogelijkheid op kleine aardbevingen stuurt TNO vooral aan op verder onderzoek. Volgens de onderzoekers is vervuiling van het drinkwater overigens onwaarschijnlijk. Die is te wijten aan onzorgvuldigheid bij exploratie. Ons drinkwater ligt niet dieper dan 500 meter. Schalielagen zijn te vinden op een diepte van minimaal 2500 tot 4500 meter. Hoe dan ook. Eerst willen de betrokken bedrijven proefboringen verrichten in Boxtel en Haaren. Dan zou er in het meest gunstige geval nog tien jaar moeten wachten tot overgegaan kan worden tot commerciële winning.
Inkomstenbron staat U begrijpt natuurlijk wel dat olie- en gasbedrijven, maar zeker ook overheden dolblij zijn met de gedachte dat we op een grote inkomstenbron blijken te wonen. De hoeveelheid schaliegas in Nederlandse bodem wordt twee keer zo groot geschat als het totale Slochterenveld. Weet u ook dat Slochteren, Neerlands melkkoe, langzaam zal opraken? Omwille van landsbelang is dus een positieve uitkomst van onderzoeken en proefboringen gewenst. Zo zal de staat in de toekomst minder afhankelijk blijven van aanvoer van gas uit Rusland, maar ook staatsinkomsten zijn min of meer gewaarborgd. Voor landen die momenteel kampen met hoge schulden en die ook nog eens netto-importeur zijn van energie is de aanwezigheid van gas ongetwijfeld een bron van vreugde.
Economisch voordeel Schaliegas zal ongetwijfeld nog tot veel discussie leiden. In veel gevallen zal het economisch voordeel de doorslag geven in de afweging tegen het belang van de natuur en de gezondheid van mensen. Voor beleggers is het vooral zoeken naar maatschappijen die zich bezig houden met schaliegas. Bij de grote bekende oliemaatschappijen weten we uit de jaarverslagen dat er veel onderzoeksgeld naartoe gaat. Ook weten we dat DSM een belang heeft in de onderneming die in Boxtel en Haaren wil gaan proefboren. In het buitenland kan men onder andere kijken naar toeleverancier Newpark Resources en exploratiemaatschappij Apache Corporation.
Peter Cordes
Peter Cordes
|