Voormalig voorzitter van de Fed, Alan Greenspan, noemde gisteren de huizen- en kredietcrisis een ‘once-in-a-century credit tsunami’.

Greenspan werd gehoord door de House Oversight Committee, dat onderzoek doet naar de kredietcrisis. De Republikein Greenspan was tijdens zijn 18 jaar voorzitterschap altijd groot voorstander geweest van deregulering in de bankensector.

Hij gaf toe een fout te hebben gemaakt omdat hij nooit had verwacht dat het winstbejag van banken zou resulteren in roekeloosheid waardoor de belangen van beleggers en bedrijven zo ernstig gevaar zouden lopen.

Hij had ook niet gedacht dat de ongeëvenaarde groei van de huizenmarkt in 2006 zou leiden tot een nieuwe bubble en dalende huizenprijzen.

Volgens Greenspan lag de uiteindelijke oorzaak van de kredietcrisis in de slechte inschatting van de risico’s van het verstrekken van hypotheken aan weinig kredietwaardige huizenkopers.

Oplossingen

Interessanter dan de oorzaak is op dit moment de oplossing voor de kredietcrisis.

Nadat de beurzen er in augustus 2007 mee te maken kregen, lijkt de crisis alleen maar erger te worden. De maatregelen die zijn genomen, zijn meestal te laat en te weinig en vooral gericht op de gevolgen van de huizencrisis zoals de economie en de banken en niet op de oorzaak: de huizenbezitter die zijn hypotheek niet kan betalen.

De Fed verlaagde de rente van 5,25% naar – recent – 1,5%. Toch resulteerden de renteverlagingen niet in lagere hypotheken. Banken vroegen meer risicopremie waardoor er voor de klanten niets veranderde.

President Bush kwam in mei van dit jaar met een stimuleringsplan voor de economie. Het kostte 150 miljard dollar, maar was geen oplossing voor de huizenproblemen.

Minister Paulson kwam eind september met een reddingsplan voor de banken ter waarde van $700 miljard. Het is een van dik hout zaagt men planken-methode. De pakketten obligaties die aan de overheid worden verkocht bevatten slechte leningen, maar ook goede leningen. De overheid koopt het gehele pakket en is dus niet erg efficiënt bezig.

Dé oplossing

Wat de Amerikaanse overheid beter zou kunnen doen is zich volledig richten op de huizenbezitter. Geen steun aan banken, geen fiscale stimulus, geen aandelenpakketten kopen, maar alle inspanningen richten op hulp aan de huizenbezitter. De regering zou alle belemmeringen moeten wegnemen die hulp aan de huizenbezitter onmogelijk maakt. Doel zou moeten zijn om zo snel mogelijk ALLE huisuitzettingen te voorkomen. Dat zou pas effect hebben.

Probeer eens in te denken wat er zou gebeuren als vanaf maandag werkelijk alle huisuitzettingen in de VS zouden worden voorkomen, dat alle huiseigenaren hun hypotheek netjes betaalden en ook in de toekomst zouden kunnen betalen.

Nu denkt u natuurlijk dat dit onmogelijk is. Dat het te duur is en onmogelijk uitvoerbaar. Dat is niet waar. Er zijn al honderden miljarden uitgegeven ter bestrijding van de kredietcrisis en er zullen nog honderden miljarden worden uitgegeven. Als al dat geld wordt gestopt in hulp aan huizenbezitters, dan kan het probleem snel worden opgelost.

Nu is de hulp aan huizenbezitters veel te vrijblijvend. Het mag niet te veel kosten, de hypotheekverstrekker moet het er mee eens zijn, de lener mag niet achterlopen met betalen, moet echt in de problemen zijn. Er zijn zoveel eisen dat in de praktijk 50% van de huizenbezitters niet kan worden geholpen. Daardoor heeft bijvoorbeeld het Hopenow-initiatief van de overheid niet het gewenste effect. Ondanks dat het aantal huisuitzettingen in september met 12% is gedaald ten opzichte van augustus, is het niet genoeg.

Hoe?

Het is mogelijk om in één keer alle huisuitzettingen te voorkomen door een eenvoudige procedure. Deze werkt als volgt:

Elke huisuitzetting kan voorkomen worden als een hypotheekbank die door de overheid wordt gereguleerd (Freddie Mac, Fannie Mae, IndyMac) meebiedt bij elke executieverkoop en minimaal de marktwaarde op dat moment biedt. De executiewaarde ligt vaak lager dan de marktwaarde omdat de opkopers minder bieden. De ‘staatsbank’ doorbreekt dat patroon door minimaal de marktwaarde te bieden. Andere partijen kunnen dat natuurlijk ook doen.

Als de ‘staatsbank’ wint, wordt de oorspronkelijke bewoner een nieuwe hypotheek aangeboden met een lagere rente. Wint een andere bank, dan kan die bank dat ook doen.

Accepteren de bewoners het aanbod niet, dan hebben de bewoners het huis in ieder geval tegen marktwaarde verkocht. De bank of de ‘staatsbank’ wordt eigenaar van het huis en kan het verkopen of verhuren.

Dit is een kapitalistisch systeem. Er kan concurrentie zijn en het verlaagt de huizenprijzen niet.

Bij een gemiddelde koopprijs van een huis van $250.000 kan de overheid in het meest negatieve scenario voor elke miljard dollar 4000 huizen kopen. Maar de meeste bewoners willen heus wel in hun huis blijven wonen als de hypotheek betaalbaar is.

Als de Amerikaanse overheid bereid zou zijn om huizenbezitters voor 100% te helpen, dan zou de kredietcrisis binnen een maand tot het verleden kunnen behoren.