De laatste tijd worden steeds meer fondsen geïntroduceerd die uitsluitend in Afrika beleggen. Volgens de reclamefolders biedt Afrika de belegger uitstekende mogelijkheden om rendement te behalen. Beleggen in Afrika is echter vooral risicovol.

Robeco begint op 6 juni het Robeco Africa Fonds. Het Intereffekt Emerging Africa bestaat sinds 31 maart. Bij ABN AMRO kunt u via certificaten in verschillende Afrikaanse landen beleggen. Waar het optimisme van de banken voor Afrika vandaan komt, is mij een raadsel. Het lijkt eerder ingegeven door de wens weer veel geld op te halen dan dat er sprake is van een echte trend.

Wanneer is beleggen in een regio interessant?

Om Afrika aan te bevelen als interessante regio moet aan een aantal voorwaarden worden voldaan. Ten eerste moet er een stabiel handelsplatform zijn om aandelen te kopen met voldoende marktkapitalisatie. Ten tweede moet de economische groei hoog zijn omdat globaal gezien de beurskoersen op de lange termijn de economische groei weerspiegelen. Ten derde moet er stabiliteit zijn op politiek en monetair gebied. Niet onbelangrijk is tenslotte dat de beurzen al enige tijd een stabiele en stijgende trend hebben laten zien.

Aan al deze voorwaarden wordt in Afrika niet voldaan. De beurzen die enigszins in aanmerking komen om in te beleggen zijn die van Zuid-Afrika, Noord-Afrika met Marokko, Tunesië en Algerije in het westen en Egypte in het oosten. Tenslotte enkele afzonderlijke landen zoals Nigeria, Kenia, Senegal, Ghana, Botswana, Mauritius.

Van deze beurzen is de beurs van Zuid-Afrika verreweg het grootst. De beurs stamt uit de tijd van de blanke overheersing en wordt van oudsher gedomineerd door mijnbouwbedrijven.

De andere beurzen zijn veel kleiner. Al met al is de marktkapitalisatie van heel werelddeel Afrika vergelijkbaar met elk ontwikkeld westers land.

De economische groei in Afrika ligt op ongeveer 5,6%. Dat is hoog, maar in China, India en veel andere Emerging Markets ligt het op 9% en hoger.

De politieke stabiliteit in Afrika is ook niet groot. Geregeld treden onlusten op, zoals een maand geleden in Kenia. Op dit moment is het onrustig in Zuid-Afrika. Immigranten uit Zimbabwe hebben het zwaar te verduren.

Het rendement van beleggingen is niet uitzonderlijk

De beurs van Zuid-Afrika is westers georiënteerd. Vandaar dat de daling van de beurzen door de kredietcrisis ook in Zuid-Afrika heeft doorgewerkt. De ISHARES MSCI SAFRICA, die de beurs van Zuid-Afrika volgt, staat op een jaarrendement van ongeveer 0%.

De beurs van Egypte laat wel al jaren een goed rendement zien, maar ook hier heeft de kredietcrisis invloed. Het laatste jaar is er nauwelijks rendement.

Bovendien worden de rendementen vaak in lokale valuta gerekend. Door de hoge inflatie (8% en meer) is het rendement in euro’s veel minder.

Enkele beleggingsfondsen die al langere tijd in Afrika beleggen laten ook geen hoge rendementen zien.

Het HQ Africa fonds, dat o.a. bij SNSFundcoach verkrijgbaar is, geeft een 1-jaars rendement van 8% (in Zweeds kronen), het EMIF South Afrika laat een negatief 1-jaars rendement zien van -16% (in euro’s).

Beleggen in Afrika is risicovol en de kans op een goed rendement is niet groter dan in de normale beleggingsregio’s of –sectoren. Beleggen in Afrika is een goed idee als u ook een ideëel motief heeft, als u ontwikkelingshulp wilt geven aan het armste continent op deze aardbol. Maar dan kunt u misschien beter rechtstreeks doneren aan één van de vele hulporganisaties.

Gaat het u toch om rendement, kies dan eerder voor een fonds dat georiënteerd is op een groter gebied in de regio en zich richt op Oost-Europa, Midden-Oosten en Afrika. U profiteert dan van de opkomst van Rusland, de Oost-Europese landen, Turkije, het Midden-Oosten en Noord-Afrikaanse landen waaronder Egypte en Marokko. De beheerder bepaalt zelf een optimale verdeling. Het beste fonds daarin is het Morgan Stanley SICAV Emerging Europe, Middle East & Africa Fund, o.a. verkrijgbaar bij Fundix. Easyinvest.nl volgt dit fonds.

Auteur: Martin Plooi
Directeur Easyinvest.nl