Beleggen kan een riskante aangelegenheid zijn, zeker als u niet veel kennis heeft. In Nederland is er daarom de Autoriteit Financiele Markten (AFM). Deze autoriteit houdt toezicht op financiële instanties en producten. De regels voor financieel toezicht zijn in Nederland best streng. Zo is het verplicht om bij verschillende financiële producten een risicometer te voeren.
De AFM is sinds 2001 de opvolger van de Stichting Toezicht Effectenverkeer (STE) en opereert zelfstandig. Dat betekent dat ze niet onder het ministerie van Financiën valt. Toen de AFM de STE opvolgde werd het takenpakket uitgebreid. De STE hield vooral toezicht op de beurzen. Het toezicht van de AFM is breder, het gaat om gedragstoezicht op de gehele financiële markt. De ex-minister van Financiën, Hans Hoogervorst, is voorzitter van de AFM.
Complexe producten De AFM is onder meer in het leven geroepen, omdat de financiële markt voor consumenten steeds minder overzichtelijk wordt. Daarom moeten aanbieders van complexe financiële producten tegenwoordig een financiële bijsluiter aanbieden. Dit is een gestandaardiseerd document dat de inhoud van het product beschrijft. De financiële bijsluiter valt onder de verantwoordelijkheid van de AFM.
Voorkennis Een andere verantwoordelijkheid van de AFM is de handel met voorkennis. Dit is verboden in Nederland. Aandelen en effecten worden dan verhandeld door een persoon of partij die meer informatie heeft over het aandeel in kwestie dan algemeen bekend is. Handel met voorkennis is niet alleen niet netjes, het is ook bij wet verboden in de Wet financieel toezicht (Wft). Voor mensen die toegang hebben tot meer informatie over een bedrijf, zoals directieleden en commissarissen, gelden speciale regels in verband met beleggen.
Wft De Wet financieel toezicht valt ook onder de verantwoordelijkheid van de AFM. De doelstellingen van deze wet zijn inzichtelijkheid, doelgerichtheid en marktgerichtheid. In de Wft is ook geregeld wat de functies van DNB en de AFM zijn. Er staat in welke verantwoordelijkheden onder welke instantie vallen. De Wft is van kracht sinds 1 januari 2007 en bundelt acht andere wetten.
Beleggen De AFM probeert met informatie, beleggen inzichtelijk te maken. De AFM start onderzoeken naar misstanden in de financiële wereld, zoals bijvoorbeeld de zaak met de woekerpolissen. Ze zijn de waakhond van de overheid die banken, verzekeraars en beleggingshuizen in de gaten houdt. Hoewel ook de AFM voor zelfregulering zorgt, kun je niet alle toezicht aan de markt overlaten. Het toezicht van de AFM kan wel leiden tot meer zelfregulering zoals bleek bij de vastgoed cv’s. Toen de AFM met een kritisch rapport kwam over vastgoed cv’s, startte de branche zelf de Stichting Transparantie Vastgoedfondsen (STV) en de Vereniging Vastgoed Fondsen (VVF) op.
Joop van Vlerken
|