In de VS hebben beleggers de afgelopen 12 maanden niet minder dan 80 miljard dollar onttrokken aan beleggingsfondsen. Met uitzondering van de goederentermijnmarkten was er dan ook geen veilig heenkomen te vinden. Alcoa trapt traditiegetrouw het kwartaalcijferseizoen af en de vooruitzichten voor de winstgevendheid van het Amerikaanse bedrijfsleven stellen beleggers allerminst gerust. Hoewel de analisten de winstprognoses voor dit jaar van de S & P 500-bedrijven fors naar beneden hebben bijgesteld van 15 % naar 6 % lijken de winstverwachtingen nog steeds te hoog gespannen.

Ondanks de eerder genoemde gemiddelde levensduur van een bearmarket is iedere markt uiteraard weer anders. Wat echter wel steeds hetzelfde blijft is de wanhoop waarmee beleggers in het laatste stadium van zo´n neergaande markt in een totale verkoopwoede alles overboord lijken te willen gooien. Zo blijkt dat defensieve waarden als voeding en farmacie hun naam eer aan doen gedurende de eerste fase van een bearmarket om in de slotfase toch ook ten onder te gaan aan deze totale uitverkoop. Eenmaal op de bodem aangeland komen beleggers vervolgens tot de teleurstellende ontdekking dat deze defensieve waarden hun vermogen  niet in stand hebben kunnen houden. Beleggingen in goud en olie doen het traditioneel wel goed in bearmarkets. Dat zal u niet verbazen.

De overgang van een dalende naar een stijgende markt wordt steevast gekenmerkt door een wisseling van leiderschap. Zo maakten de leiders van de hausse van de jaren ´90 – de technologie-aandelen – plaats voor energiefondsen in de erop volgende stijgende markt. En van de tweede toonaangevende sector van de afgelopen jaren – de financiële waarden – is het maar zeer de vraag of ze in een volgende bullmarket weer zullen terugkeren aan het front. Veel voorbarige uitspraken van autoriteiten over het einde van de kredietcrisis en rondjes afschrijvingen van banken hebben het vertrouwen van beleggers geen goed gedaan. Er zijn inmiddels weinig professionele beleggers die hun handen aan bankaandelen willen branden, ondanks de schijnbaar lage waarderingen. Maar wat is goedkoop wanneer een conservatief geleide bank als het Californische Wells Fargo verhandeld wordt tegen 1,75 keer de boekwaarde. Begin jaren ´90 werd het aandeel nog tegen 0,75 keer de boekwaarde verhandeld.

Het vertrouwen onder beleggers is ingezakt tot het laagste punt van de laatste 30 jaar. We bevinden ons in een beursklimaat waarin het vooral zaak is te overleven. Dat wil zeggen het kapitaal te behouden. Vergeet groei even. Er komen de komende tijd nog meer dan voldoende gelegenheden om goedkoop of zelfs zeer goedkoop in de markt te stappen. Maar om dat te kunnen doen hebben beleggers natuurlijk wel de benodigde middelen nodig. Misschien is consumptie van alcohol niet het meest gezonde antwoord op al deze beursellende, maar als belegging misschien wel een uitkomst. Zo rapporteerde een oude persoonlijke beursfavoriet - ´s werelds grootse wijnverkoper Constellation Brands (STZ) – een toename van hun winst met 50 %! De verkoop van sterke drank nam toe, maar viel in het niet bij de spectaculair gestegen wijnconsumptie onder Amerikanen. Wellicht hebben de dalende koersen en de gestegen wijnconsumptie toch iets met elkaar te maken.

Jan-willem Nijkamp

Senior Vermogensbeheerder